TURAR-JOY BINOLARI ICHKI MUHITINING MIKOLOGIK IFLOSLANISH DARAJASINI GIGIYENIK BAHOLASH VA AHOLI O‘RTASIDA KASALLANISHNING OLDINI OLISH CHORA-TADBIRLARINI ISHLAB CHIQISH
Keywords:
turar-joy binosi, ichki muhit, mikologik ifloslanish, mog‘or zamburug‘lari, mikobiotaAbstract
Mazkur maqolada turar-joy binolari ichki muhitining mikologik ifloslanishini gigiyenik baholashning ilmiy-uslubiy asoslari yoritilgan. Turar-joy havosi, uy changi va qurilish materiallaridagi mikroskopik zamburug‘larning tarqalishi, ularning shakllanishiga ta’sir qiluvchi sanitariya-texnik omillar hamda aholi salomatligi uchun yuzaga keladigan ehtimoliy xavflar tizimli tahlil qilingan. Tadqiqotning asosiy maqsadi turli tipdagi turar-joy binolarida mikogen yuklamani kompleks baholash va zamburug‘lar bilan bog‘liq allergik hamda respirator kasalliklarning oldini olishga yo‘naltirilgan chora-tadbirlarni ishlab chiqishdan iborat. Tadqiqotda laborator-instrumental, klinik-laborator, sanitariya tavsifi, so‘rov-intervyu, nusxa ko‘chirish, statistik va analitik usullardan foydalanish nazarda tutilgan. Mikologik xavfni baholashda zamburug‘ koloniyalari miqdori bilan bir qatorda ularning taksonomik tarkibi, xonalardagi namlik, harorat, shamollatish samaradorligi, kondensat, suv sizishi va ko‘rinadigan mog‘orlanish belgilarini hisobga olish taklif etilgan. Natijada turar-joylarni past, o‘rta va yuqori mikologik xavf guruhlariga ajratish hamda har bir guruh uchun differensial profilaktik tadbirlarni qo‘llash imkonini beruvchi gigiyenik baholash algoritmi ishlab chiqilgan. Taklif etilgan yondashuv turar-joy muhitining sanitariya holatini yaxshilash, xavf guruhidagi shaxslarni erta aniqlash va kasallanishning oldini olishda amaliy ahamiyatga ega